W Liberii temat kryptowalut pozostaje niejednoznaczny. Choć w przepisach dotyczących przeciwdziałania praniu pieniędzy pojawia się odniesienie do działalności związanej z aktywami wirtualnymi, w praktyce brak jest jakichkolwiek dowodów na aktywny rynek kryptowalutowy. W 2022 roku tamtejszy nadzór finansowy miał zwrócić się do jednego z operatorów z zaleceniem wstrzymania działalności, jednak komunikat ten nie został formalnie opublikowany ani ujęty w systemie prawa. W tym zakresie znaczna część informacji pochodzi z końcówki 2024 r. oraz bieżącego. Więcej o krypto w Liberii dowiesz się właśnie tutaj.
Liberia przyjęła w 2021 roku ustawę Anti-Money Laundering and Countering Financing of Terrorism Act. To kompleksowy akt prawny, który implementuje standardy FATF w zakresie przeciwdziałania praniu pieniędzy i finansowaniu terroryzmu. W dokumencie tym pojawia się odniesienie do tzw. Virtual Asset Service Providers (VASP) – czyli podmiotów, które prowadzą działalność polegającą m.in. na wymianie lub transferze aktywów wirtualnych, przechowywaniu kryptowalut albo świadczeniu usług finansowych związanych z emisją tokenów. Jednocześnie nie istnieje system licencjonowania VASP ani żaden urząd, który prowadziłby ich rejestr. Centralny Bank Liberii (CBL) nie wydał dotychczas żadnych zezwoleń na prowadzenie takiej działalności, a temat aktywów wirtualnych pozostaje w fazie analitycznej. Według raportów FATF i GIABA, kraj ten dopiero rozważa wprowadzenie skutecznych narzędzi nadzoru nad sektorem aktywów cyfrowych.
W praktyce w Liberii nie działają legalne podmioty VASP (informacja z końcówki ubiegłego roku), które umożliwiałyby mieszkańcom korzystanie z usług kryptowalutowych. Z danych analitycznych (m.in. Chainalysis) wynika, że wolumen transakcji w aktywach cyfrowych w regionie Afryki Subsaharyjskiej, w tym w samej Liberii, jest znikomy. Nie odnotowano oficjalnych planów rządu dotyczących otwarcia lub regulacji rynku kryptowalut. Dlatego można uznać, że regulacje AML obejmują teoretycznie sektor krypto, ale nie mają jeszcze praktycznego zastosowania. Działalność w tym zakresie byłaby obecnie nieautoryzowana i obarczona ryzykiem prawnym.
Niezależnie od sytuacji na rynku kryptowalut, Libera od lat przyciąga przedsiębiorców prostotą rejestracji spółek offshore. Założenie firmy jest szybkie (nawet do 72 godzin), kosztuje ok. 700 USD, a coroczne odnowienie – ok. 900 USD. Nie wymaga się minimalnego kapitału zakładowego ani sprawozdań finansowych. Spółki mogą być całkowicie zwolnione z podatku dochodowego, o ile nie prowadzą działalności gospodarczej na terytorium Liberii i nie posiadają tam nieruchomości. Do ich obsługi konieczny jest jedynie lokalny agent rejestrowy i adres korespondencyjny.
Liberia formalnie wdrożyła zasady AML/CFT zgodne ze standardami FATF, jednak w zakresie kryptowalut i VASP pozostaje na etapie przygotowawczym. W praktyce brak ram licencyjnych oznacza, że nie istnieje legalny sposób świadczenia usług kryptowalutowych na terenie tego kraju. Zanim podejmiesz jakiekolwiek działania gospodarcze powiązane z aktywami cyfrowymi w Liberii, warto skonsultować się z lokalnym prawnikiem lub przedstawicielem Centralnego Banku, by potwierdzić aktualny stan prawny i uniknąć ryzyka nieautoryzowanej działalności.
Autor: Dawid Jacoszek
